HVLV en VuurwerkCheck: "Wet Veilige jaarwisseling wordt een recept voor chaos"
In dit artikel:
Stichting HVLV en Stichting VuurwerkCheck luiden gezamenlijk de noodklok over de voorgenomen Wet Veilige Jaarwisseling. Beide organisaties stellen dat de wet in de huidige vorm niet voldoet aan de drie door de Tweede Kamer gestelde randvoorwaarden en daarom niet ingevoerd mag worden. Volgens hen leidt dat niet tot meer veiligheid, maar juist tot een verergering van problemen rond toezicht, illegaal vuurwerk en openbare orde tijdens oudejaarsnacht.
De kritiek komt breed: burgemeester Alexander Pechtold (Delft) waarschuwde al publiekelijk dat het voorgestelde verbod praktisch onuitvoerbaar is. Ook melden tientallen individuele politieagenten aan HVLV dat zij vrezen de jaarwisseling niet meer onder controle te krijgen zodra de legale markt wegvalt. De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) signaleert daarnaast een duidelijke toename van postpakketten met zwaar illegaal vuurwerk uit het buitenland, iets wat volgens de inspectie mogelijk samenhangt met de dreiging van een verbod. Dit jaar vielen er al meerdere zwaargewonden en een dodelijk slachtoffer door zwaar illegaal vuurwerk, waarmee de gevaren zich concreet aandienen.
Een heet punt is het beloofde “laagdrempelige” alternatief voor buurtverenigingen die traditioneel met vergunningsvrije shows deelnemen aan de jaarwisseling. In het huidige wetsvoorstel zijn die alternatieven nauwelijks herkenbaar: vrijwilligers zouden zich moeten inschrijven bij de Kamer van Koophandel, uitgebreide verzekeringen moeten afsluiten en moeten voldoen aan opslag-, transport- en veiligheidsregels die vergelijkbaar zijn met die voor professionele pyrotechnici. HVLV noemt die eisen onrealistisch en zegt dat zij feitelijk het einde betekenen van kleinschalige buurttradities.
Beide stichtingen waarschuwen dat het sluiten van de legale markt criminelen juist vrij spel kan geven. Waar nu gecontroleerde verkoop en georganiseerde shows bestaan, ontstaat volgens hen een “verplaatsing” naar het illegale circuit: minder toezicht, meer gevaarlijke import en meer asociaal gedrag op straat. HVLV en VuurwerkCheck vinden dat de wet de veiligheid niet centraal stelt zolang legale mogelijkheden worden beperkt en handhavingscapaciteit niet substantieel wordt uitgebreid. Ook ontbreekt nog duidelijkheid over compensatie voor vuurwerkondernemers die door een verbod hun bedrijfsvoering verliezen.
Hun conclusie is hard: de Wet Veilige Jaarwisseling is in de huidige opzet onhoudbaar en moet van tafel. In plaats van het plan door te drukken, pleiten de stichtingen voor een heroverweging die echt gericht is op het terugdringen van illegaal vuurwerk en asociaal gedrag, behoud van gecontroleerde alternatieven en het creëren van handhaafbare, realistische regels voor buurt- en gemeenschappelijke shows. Zoals voorzitter Frans Köhler het samenvat: het afschaffen van de legale markt zonder effectieve strijd tegen illegale invoer en zonder voldoende controle is niets minder dan een risico op zichzelf.